„VERY CHEAP” | FUNDACJA KREATURA | OFF POLSKA 2024

Very Cheap to trzecia i ostatnia, po Very Funny i Very Sad część trylogii Very, autorstwa Grubej i Głupiej – Patrycji Kowańskiej i Dominiki Knapik. Sceniczny traktat-kabaret o paradoksach kapitalizmu i cenie sztuki, w którym artystki-freelancerki przymierzają maski Szekspirowskich (i nie tylko!) sex workerek. Jak mawiał Hamlet: "fortuna to dziwka"... W realiach kapitalizmu zarówno sztuka, jak i praca seksualna posiadają status towaru. Generują lukratywne produkty: autentyczność oraz intymność, kreatywność i pożądanie.

W Londynie przełomu XVI i XVII wieku, gdzie Szekspir spędził większość dorosłego życia, regularną częścią miejskiego krajobrazu była praca seksualna. Chociaż słowo whore, będące niepochlebnym określeniem sex-workerki pojawia się w dziełach Szekspira ponad 50 razy, postaci trudniące się prostytucją nie są często obecne na kartach jego sztuk. To ofiary i złoczyńcy, na przemian komiczni i niegodziwi, czarujący i obraźliwi. Ich funkcją jest
przypominanie czytelnikom, że kwestie moralne są czymś bardzo względnym.

W spektaklu można usłyszeć fragmenty dramatów „Miarką za miarkę”, „Tymon Ateńczyk”, „Komedia omyłek”, czy „Henryk IV część 2”. Nawiązując do tekstów klasyka, w tej quasi-erotycznej fraszce performatywnej Gruba i Głupia upolityczniają cielesność, badają napięcie pomiędzy materialnym przetrwaniem a twórczym rozkwitem. Pamiętając oczywiście o poczuciu humoru!

TWÓRCY:
Scenariusz, reżyseria, choreografia, dramaturgia, video, kostiumy, performance: Gruba i Głupia (Patrycja Kowańska I Dominika Knapik)
Muzyka: Szymon Lechowicz
Reżyseria światła, technika: Wolfgang Macher
Zdjęcia: Magdalena Kasjaniuk
Projekt plakatu: Iga Fuchs

Spektakl powstał w ramach programu OFF Polska organizowanego przez Instytut Teatralny im. Zbigniewa Raszewskiego w Warszawie. Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego.

RECENZJE:
https://www.teatralny.pl/artykuly/dancing-for-money-3942

Alicja Müller

https://e-teatr.pl/transakcja-50907

“Uczestniczenie w okrutnej transakcji wystawiania siebie na pokaz i nieustanna żonglerka kategoriami autentyczności, intymności, pożądania i kreatywności w niestabilnych, prekaryjnych warunkach teatralnego offu sprawia, że jedną z dominant tematycznych finałowej części jest zmęczenie, lęk i frustracja. Gruba i Głupia, widząc nadciągający zmierzch cyklu, zamiast odcinać kupony od sprawdzonej formy – żegnają się już teraz: bezkompromisowo zamykają przybytek, na własnych warunkach i w wielkim stylu.” Wiktoria Formella

https://www.kulturatka.pl/2024/09/20/seks-pieniadze-i-rozowa-bielizna-very-cheap-w-teatrze-kto-recenzja-spektaklu-grubej-i-glupiej/

“Mimo w pewien sposób kontrowersyjnej, a nawet świadomie prowokującej tematyki, spektakl powinien trafić do dużej części widzów. Poważna wszak tematyka, biorąca sobie za zadanie upolitycznienie sztuki, jest okraszona łagodzącą, ociekającą kiczem i groteską otoczką. Niejednokrotnie, podziwiając wspomnienia finansowo – artystycznych zmagań twórczyń, zanosimy się śmiechem. Podobnie jak przy zaskakujących elementach performatywnych, generujących kontakt z publicznością oraz przy zetknięciach z Szekspirem. Łapcie spektakle Grubej i Głupiej, a nie pożałujecie!”

https://festiwalszekspirowski.pl/blog/very-good/

“Pracownica seksualna, aktorka, tancerka – jeśli spojrzeć na kulturowe i historyczne konotacje łączące te zawody, nie wydają się one tak odległe od siebie. W końcu wszystkie te grupy zarabiają grając własnym ciałem, wymykają się prostym społecznym hierarchiom, a jako freelancerki borykają się z problemami związanymi z … ubezpieczeniem zdrowotnym i społecznym. Duet Gruba i Głupia po raz kolejny na gdańskiej scenie zastanawia się nad warunkami pracy artystów, w śmieszno-gorzki sposób opowiadając o własnym zmęczeniu i wyzwaniach, z jakimi muszą się mierzyć w swojej twórczości.” Katarzyna Niedurny

https://e-teatr.pl/guldapoleca-very-cheap-50350

Informacje o twórcach:

GRUBA I GŁUPIA to duet, który tworzą Patrycja Kowańska (Gruba) i Dominika Knapik (Głupia). Pierwsza, urodzona w 1991 r. w Łodzi jest dramaturżką, autorką tekstów i performerką, absolwentką dramaturgii na Wydziale Reżyserii krakowskiej AST. Ma na koncie własne spektakle oraz współprace z różnymi twórczyniami i twórcami. Druga to urodzona w Krakowie w 1979 r. uznana choreografka, reżyserka i performerka, ukończyła Wydział Aktorski krakowskiej AST, nominowana do Paszportu POLITYKI w 2015 r. za choreografie w teatrze dramatycznym.
 
Artystki zawiązały bliską współpracę przed kilkoma laty, realizując razem spektakle w teatrach instytucjonalnych oraz na scenach niezależnych: „Tiki i inne zabawy” (2021),  „VALESKA, VALESKA, VALESKA, VALESKA” (2022), “Hotel H.****”. Współtworzyły także autobiograficzne monodramy, odpowiednio: „Agon” (2020) Knapik i „Furor” Kowańskiej (2023). Jako duet idą we współpracy krok dalej i wchodzą razem na scenę.
 
Dla Trylogii, na którą składają się realizowane od 2023 r. „Very Funny”, „Very Sad” i „Very Cheap”, ukuły nowy termin: „fraszka performatywna”. Obejmuje ona elementy stand-upu, żywe obrazy, kawałki rapowane i śpiewane, nieoczywiste choreografie czy udostępniany przez wykonawczynie widok ekranów swoich laptopów, zapisujący proces twórczy. W przedstawieniach z Trylogii “Very” kreślą tragikomiczną, brawurową i pozbawioną tematów tabu opowieść o przyjaźni dwóch freelancerek na prekaryjnym rynku teatralnym. Jako duet freelancerek, Gruba i Głupia funkcjonują w bezustannej pogoni za grantami i dotacjami, z ironią traktują poszukiwanie recepty na sukces. Inspiracją dla ich scenicznej obecności były Szekspirowskie błazny, w ich wersji - błaźnice.
 
Twórczynie posługują się nimi performując swoją prywatność, która w ich spektaklach zawsze jest polityczna. Tematyzują ciało, prowadzą niekonwencjonalne dialogi z tekstami kultury, odnoszą się też do absurdów życia teatralnego.  Interesują je także tematy społeczne, jako Gruba i Głupia zrealizowały także “Pentezyleę. Rekonstrukcję ciała Amazonek” (2023), w której na scenę zaprosiły kobiety z doświadczeniem choroby nowotworu piersi. Spektakle Trylogii miały premiery na Międzynarodowym Festiwalu Szekspirowskim w Gdańsku oraz Przeglądzie Piosenki Aktorskiej we Wrocławiu, artystki objechały z nimi liczne teatry i festiwale, między innymi: Boska Komedia, Warszawskie Spotkania Teatralne, Retroperspektywy w Łodzi, QueerFest czy OPEN’ER w Gdyni.

Duet Kowańskiej i Knapik zdobył kolejno nagrody: Nagroda Dziennikarzy oraz Główna Nagroda “Szekspir OFF” 27. Międzynarodowego Festiwalu Szekspirowskiego w Gdańsku za spektakl "Very Funny", II Nagroda PPA OFF za spektakl "Very Funny". W 2024 Gruba i Głupia nominowany do Paszportów POLITYKI.


Chcąc kon­ty­nu­ować twór­czość nie­za­leż­ną w ramach GiG, ar­tyst­ki po­wo­ła­ły ra­zem Fun­da­cję Kre­atu­ra oraz rozpoczęły pracę nad podcastem “Gruba i Głupia ON AIR”, który jest dostępny na platformach Spotify oraz Youtube. www.grubaiglupia.com

Szy­mon Le­cho­wicz - kom­po­zy­tor, pro­du­cent mu­zycz­ny, au­tor tek­stów. Od 2023 roku jako kom­po­zy­tor stale współpra­cu­je z du­etem Gru­ba i Głu­pia. Współ­za­ło­ży­ciel i czło­nek ze­spo­łu Róża, z któ­rym de­biu­to­wał w 2021 roku świet­nie przy­ję­tym al­bu­mem "Bu!" i wy­stę­po­wał mię­dzy in­ny­mi na OFF Fe­sti­va­lu i Ja­ro­cin Fe­sti­wal. Zdo­byw­ca głów­nej na­gro­dy Kon­kur­su Son­gw­ri­ter­skie­go im. Ro­ber­ta Bry­lew­skie­go i lau­re­at fe­sti­wa­lu Fama. Uczył się we Wro­cław­skiej Szko­le Jaz­zu i Mu­zy­ki Roz­ryw­ko­wej. W la­tach 2017-2020 ku­ra­tor warsz­ta­tów Po­lo­nia Di­sco, war­szaw­skie­go ko­lek­ty­wu zrze­sza­ją­ce­go pro­fe­sjo­nal­nych mu­zy­ków i ama­to­rów eks­pe­ry­men­tu­ją­cych z es­te­ty­ką di­sco polo.
 
Wol­fgang Ma­cher - re­ży­ser świa­teł au­striac­kie­go po­cho­dze­nia. W la­tach 2002–2010 zwią­za­ny z Mu­si­cal Dome w Ko­lo­nii. Od 2011 roku zwią­za­ny z te­atrem Schau­spiel­haus Bo­chum, gdzie współ­pra­co­wał z re­ży­se­ra­mi: Jan Kla­ta, Jan Neu­man, Bar­ba­ra Hauck, Bar­ba­ra Bürk, Fa­bian Ger­hardt, Ju­lia Wis­sert, Tom Schne­ider/San­dra Hul­ler, Sue Buck­ma­ster, Oli­ver Frl­jić. W ostat­nich la­tach współ­pra­co­wał rów­nież z pol­ski­mi twór­ca­mi: Re­mi­giu­szem Brzy­kiem („Ka­rie­ra Ar­tu­ro Ui” w Te­atrze Sło­wac­kie­go w Kra­ko­wie), Do­mi­ni­ką Kna­pik („Baba-Dzi­wo” w Te­atrze Sza­niaw­skie­go w Wał­brzy­chu, „AGON” w Te­atrze Łaź­nia Nowa w Kra­ko­wie oraz „Tiki i inne za­ba­wy” we Wro­cław­skim Te­atrze Pan­to­mi­my). Pra­co­wał też z Mal­col­mem Tu­li­pem („Ni­ght and Day” w Ar­thur Mil­ler The­atre na Uni­wer­sy­te­cie Mi­chi­gan). W 2023 roku jako re­ży­ser świa­tła i mul­ti­me­diów roz­po­czął współ­pra­cę z du­etem Gru­ba i Głu­pia.

www.wol­fgang­ma­cher­de­sign.com